କାଶୀପୁରର ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣଶିଳା
କାଶୀପୁର କାହାଣୀ ୨୫
## **କାଶୀପୁରର ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣଶିଳା
**
**ପ୍ରଥମ ଅଧ୍ୟାୟ: ମୁଁ ତ କେବଳ ନିମିତ୍ତ**
ବାହାରେ ଝିପିଝିପି ବର୍ଷା ସାଙ୍ଗକୁ ଥଣ୍ଡା ପବନ ବହୁଥିଲା। ଘର ଭିତରେ ନିଶବ୍ଦତା, କେବଳ ଟେବୁଲ୍ ଉପରେ ଜଳୁଥିବା ଟେବୁଲ୍ ଲ୍ୟାମ୍ପ୍ (Table Lamp) ର ସ୍ଥିର ଆଲୋକ ତଳେ ମେଲି ହୋଇ ପଡ଼ିଥିଲା କେଇଟା ପୁରୁଣା ଦସ୍ତାବିଜ୍ ଏବଂ ଧଳା କାଗଜପତ୍ର। କାଶୀପୁରର ସେଇ ହଜିଯାଇଥିବା ଗୌରବ, ସେଇ ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣମୟୀ ଇତିହାସର ମୂକ ସାକ୍ଷୀ ଭଳି ଏହି କାଗଜଗୁଡ଼ିକ ମୋ ସାମ୍ନାରେ ପଡ଼ି ରହିଥିଲେ।
ମୁଁ ହାତରେ କଲମଟା ଧରି କିଛି ସମୟ ସ୍ଥାଣୁ ପାଲଟିଗଲି। ମନ ଭିତରେ ପ୍ରଶ୍ନର ଜୁଆର ଉଠୁଥିଲା—କାହିଁକି ମୁଁ? ମୁଁ ତ କୌଣସି ବଡ଼ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ମହାପଣ୍ଡିତ ବା ରାଜକୀୟ ଐତିହାସିକ ନୁହେଁ, ମୁଁ ତ ଜଣେ ସାଧାରଣ ମଣିଷ। ଏତେ ବଡ଼ ଦାୟିତ୍ୱ, କାଶୀପୁର ଭଳି ଏକ ମହାନ ମାଟିର ପବିତ୍ର ଇତିହାସକୁ ଶବ୍ଦରେ ପରଷିବାର ଏହି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ କାର୍ଯ୍ୟ ପାଇଁ ବିଧାତା ମୋତେ ହିଁ କାହିଁକି ବାଛିଲେ?
ଚେୟାରରୁ ଉଠି ମୁଁ ଧୀରେ ଧୀରେ ଘର କୋଣରେ ଥିବା ମୋ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ଛୋଟ ସିଂହାସନ ପାଖକୁ ଚାଲିଗଲି। ସେଇ ନିଷ୍ପଲକ, ଗୋଲାକାର ବଡ଼ ଆଖି ଦୁଇଟିକୁ ଚାହିଁବା ମାତ୍ରେ ମୋ ଆଖିପତା ଓଦା ହୋଇଗଲା। ମୁଁ ହାତ ଯୋଡ଼ି ନତମସ୍ତକ ହେଲି।
ମୋ ଓଠରୁ ଆପେ ଆପେ ବାହାରି ଆସିଲା—"ବିନା ଭଗବାନ୍ ଙ୍କ ଆଶିର୍ବାଦ ରେ ପତ୍ର ଟିଏ ବି ହଲେ ନାହିଁ, ମୁ ତ ସାମାନ୍ୟ ମଣିଷ... ଏହା ମୋ ଜଗା ର ନିର୍ଦ୍ଦେଶ। କାଶୀପୁର ର ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ ମୟୀ ଇତିହାସ ମୋ ହାତରେ ଲେଖିବାକୁ ବୋଧେ ସେ ମୋତେ ନିଯୁକ୍ତି କରିଛନ୍ତି।"
ଏହି ସଂସାରରେ ଅବିଶ୍ବାସୀ ଲୋକ ଅନେକ ଅଛନ୍ତି। ସେମାନେ କୁହନ୍ତି ଏହା ତ କାଠ ପ୍ରତିମା, ଏକ ନିର୍ଜୀବ ବିଗ୍ରହ। କିନ୍ତୁ ମୋ ପାଇଁ ସେ କାଠ ପ୍ରତିମା ନୁହନ୍ତି, ମୋ ପାଇଁ ସେ ସାକ୍ଷାତ ଜୀବନ୍ତ ଠାକୁର। ମୋ ଜୀବନର ପ୍ରତିଟି ସ୍ପନ୍ଦନରେ, ମୋର ସଫଳତା ଓ ସଂଘର୍ଷରେ ମୁଁ ତାଙ୍କର ଉପସ୍ଥିତିକୁ ଅନୁଭବ କରିଛି। ଯଦି ତାଙ୍କର ଅଦୃଶ୍ୟ ଆଶୀର୍ବାଦ ମୋ ମସ୍ତକରେ ନଥାନ୍ତା, ନ ହେଲେ ମୋର ସାଧ୍ୟ କାଇଁ କାଶୀପୁର ଭଳି ମାଟିର ଏହି ମହାନ ଇତିହାସ ଲେଖିବାରେ? ସେ ମୋ ହାତକୁ (ଶକ୍ତି) ନ ଦେଲେ, ମୋ କଲମରେ ଶବ୍ଦ ଭରି ନ ଦେଲେ, ମୁଁ ତ କିଛି ବି ନୁହେଁ।
**ଦ୍ୱିତୀୟ ଅଧ୍ୟାୟ: ମାଟିର କାନ୍ଦଣା ଓ ପୂର୍ବଜଙ୍କ ଦାୟାଦ**
ଟେବୁଲ୍ ଲ୍ୟାମ୍ପ୍ ର ନୀରବ ଆଲୋକରେ ବସି ରହିଥିବା ବେଳେ ହଠାତ୍ ମୋତେ ଲାଗିଲା, ମୋ ଚାରିପାଖର ପବନରେ ଏକ ଅକୁହା ବେଦନା ଭରିଯାଇଛି। କାଶୀପୁରର ଏଇ ଶୁଖିଲା ମାଟି ଯେମିତି କାନ୍ଦୁଛି। ସେ ମୋ କାନ ପାଖରେ ଫୁସ୍ଫୁସ୍ ହୋଇ କହୁଛି—*"ବାବୁ, ବିଶ୍ୱ ଦରବାରରେ ମୋତେ ଯେମିତି ଭାବେ ଚିତ୍ରଣ କରାଯାଇଛି, ମୁଁ ସେଭଳି ନୁହେଁ। ଲୋକେ ମୋତେ କେବଳ ଅଭାବ, ଅନଗ୍ରସରତା ଆଉ ଅବହେଳାର ଆଖ୍ୟା ଦେଇଛନ୍ତି। କିନ୍ତୁ ମୋ ଭିତରେ ଥିବା ସେଇ ବୀରତ୍ୱ, ସେଇ ସ୍ୱାଭିମାନକୁ ସମସ୍ତେ ଭୁଲିଗଲେଣି। କିଏ ମୋତେ ନ ଜାଣିଲେ ନାହିଁ, ତୁ ତ ଜାଣିଛୁ ମୋର ପ୍ରକୃତ ପରିଚୟ! ତୁ ହିଁ ମୋତେ ଏଇ କଳଙ୍କରୁ ମୁକ୍ତ କରି ମୋର ଅସଲ ରୂପ ଲୋକଙ୍କ ସାମ୍ନାକୁ ଆଣିବୁ। ବାବୁ, ତୁ ନ କଲେ ଆଉ କିଏ କରିବ?"*
ମାଟିର ଏହି କାରୁଣ୍ୟଭରା ଆହ୍ୱାନ ମୋ ଛାତିକୁ ଭିତରୁ ଆନ୍ଦୋଳିତ କରିଦେଲା। ମୋ ମନ ଚାଲିଗଲା ଅତୀତକୁ। ଦିନେ ମୋ ଜେଜେବାପା ଏଇ ମାଟିର ସ୍ୱାଭିମାନ ପାଇଁ, ଏହାର ମୁକ୍ତି ପାଇଁ ଗାଁ ଗାଁ ବୁଲି ସ୍ୱରାଜ୍ୟର ସ୍ୱପ୍ନ ସାଉଁଟିଥିଲେ। ଦେଶମାତୃକାର ସେବା ପାଇଁ ସେ ନିଜ ଜୀବନକୁ ଉତ୍ସର୍ଗ କରିଥିଲେ। ଆଜି ମୁଁ ଅନୁଭବ କଲି, ସେହି ମହାନ ପରିବାରର ରକ୍ତ ମୋ ଧମନୀରେ ବହୁଛି। ଜେଜେବାପାଙ୍କ ପରିବାରର ଦାୟାଦ ହୋଇ ମୋର ବି ତ କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ରହିଛି ଏହି ମାଟି ପ୍ରତି! ସେହି ପୁରୁଣା, ହଜିଯାଇଥିବା ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣମୟ ଇତିହାସକୁ ସାଉଁଟି ଲୋକଲୋଚନକୁ ଆଣିବା ହିଁ ହେଉଛି ମୋ ଜୀବନର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ସଂକଳ୍ପ।
**ତୃତୀୟ ଅଧ୍ୟାୟ: ଆତ୍ମସନ୍ତୋଷର ମହକ**
ଦିନ ପରେ ଦିନ ବିତିଲା, ଆଉ ମୋ କଲମରୁ ଝରିଚାଲିଲା କାଶୀପୁରର ସେଇ ଅକୁହା ଗୌରବ ଗାଥା। ସତ କହିବାକୁ ଗଲେ, ଏହି ଲେଖା ପାଇଁ ମୋତେ କୌଣସି ଆର୍ଥିକ ଲାଭ ବା ବଡ଼ ପୁରସ୍କାର ମିଳୁ କି ନ ମିଳୁ, ତା’ର ପରଦ୍ୱେଷ ମୋର ନାହିଁ। କାରଣ ମୋ ଜଗା ମୋତେ ଯେଉଁ ପୁରସ୍କାର ଦେଇଛନ୍ତି, ତାହା କୌଣସି ଧନଦୌଲତଠାରୁ ଢେର ବଡ଼।
ମୋ ଲେଖା ମାଧ୍ୟମରେ ଆଜି ପୁରୁଣା ଲୋକମାନେ ପୁଣି ଥରେ ପରସ୍ପର ସହ ଯୋଡ଼ି ହେବାରେ ଲାଗିଛନ୍ତି। ଯେଉଁମାନେ ନିଜ ଜୀବିକା ଓ ଭାଗ୍ୟର ଅନ୍ୱେଷଣରେ ନିଜ ମାଟିଠାରୁ ବହୁ ଦୂରରେ, ଅନ୍ୟ ସହର ବା ପ୍ରଦେଶରେ ରହୁଛନ୍ତି, ସେଇ କାଶୀପୁରର ସନ୍ତାନମାନେ ଆଜି ମୋ ଶବ୍ଦଗୁଡ଼ିକୁ ପଢ଼ି ନିଜ ଜନ୍ମମାଟିକୁ ମନେ ପକାଉଛନ୍ତି। ସେମାନଙ୍କ ଆଖି କୋଣ ସେମାନଙ୍କ ଗାଁ-ମାଟିର ସ୍ମୃତିରେ ଓଦା ହୋଇଯାଉଛି। ମୋ ପାଖକୁ ଆସୁଥିବା ସେମାନଙ୍କର ଗୋଟିଏ ଗୋଟିଏ ବାର୍ତ୍ତା ମୋତେ ଅପାର ତୃପ୍ତି ଦେଉଛି। ମାଟିରୁ ଦୂରେଇ ଯାଇଥିବା ମଣିଷକୁ ତା’ ମାଟିର ମହକ ଫେରାଇଦେବା ଠାରୁ ବଡ଼ ସଫଳତା ଆଉ କ’ଣ ହୋଇପାରେ?
କେବଳ ସେତିକି ନୁହେଁ, ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଆସିଛି ସାହିତ୍ୟିକ ଓ ଲେଖକ ସମାଜରେ। ସମୟର ଚକ୍ରରେ କାଶୀପୁରକୁ ଅନେକେ ଅବହେଳିତ କରିଦେଇଥିଲେ। କିନ୍ତୁ ଆଜି ମୋର ଏହି ପ୍ରୟାସ ପରେ ଅନେକ ଲେଖକ ମଧ୍ୟ ନିଜର ଚିନ୍ତାଧାରା ବଦଳାଉଛନ୍ତି। ସେମାନେ ଅନୁଭବ କରୁଛନ୍ତି ଯେ କାଶୀପୁର କେବଳ ଗୋଟିଏ ମାନଚିତ୍ରର ବିନ୍ଦୁ ନୁହେଁ, ଏହା ମଧ୍ୟ ଗୋଟିଏ ସ୍ୱାଭିମାନର ମାଟି, ବୀର ମାଟି। ଏହାର ଇତିହାସ ଅତ୍ୟନ୍ତ ସ୍ଵତନ୍ତ୍ର ଓ ମହାନ, ଯାହା କେବଳ ଆଜିଯାଏଁ ଉପେକ୍ଷିତ ହଇ ରହିଥିଲା। ଆଜି ଅନ୍ୟ କଲମଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ କାଶୀପୁରର ଗୌରବ ଗାନ କରିବାକୁ ସଜବାଜ ହେଉଛନ୍ତି।
ମୁଁ ଟେବୁଲ୍ ଲ୍ୟାମ୍ପ୍ ର ଆଲୋକକୁ ସାମାନ୍ୟ ସଜାଡ଼ିଲି ଏବଂ ଝରକା ବାଟେ ଅନ୍ଧାର ରାତିର ଆକାଶକୁ ଚାହିଁଲି। ବର୍ଷାର ଶବ୍ଦ ଭିତରେ ଏବେ ଆଉ କାରୁଣ୍ୟ ନଥିଲା, ଥିଲା ଏକ ଆଶ୍ୱାସନାର ସ୍ୱର। ମୋ ମନ ଭିତରେ ଏକ ଅଫୁରନ୍ତ ଶାନ୍ତି ଖେଳିଗଲା। ମୁଁ ଜାଣେ, ଏହି ଯାତ୍ରା ଏତିକିରେ ଶେଷ ହେବନାହିଁ। କାଶୀପୁରର ସ୍ୱାଭିମାନକୁ ବିଶ୍ୱ ଦରବାରରେ ପହଞ୍ଚାଇବା ପାଇଁ ମୋ ଜଗା ମୋ ହାତରେ ଆହୁରି ଅନେକ କିଛି ଲେଖାଇବେ। ମୁଁ ତ କେବଳ ଏକ ମାଧ୍ୟମ, ସବୁ ତାଙ୍କରି ଇଚ୍ଛା।
ମୁଁ ପୁଣି ଥରେ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କଲି, ମନେ ମନେ କହିଲି—*"ହେ ପ୍ରଭୁ, ମୋ ଜେଜେବାପାଙ୍କ ଆଦର୍ଶ ଏବଂ ମୋ ମାଟିର ଗୌରବକୁ ରକ୍ଷା କରିବା ପାଇଁ ମୋତେ ଏମିତି ଶକ୍ତି ଦିଅ, ଯେମିତି ମୋ କଲମ ସଦାବେଳେ ମୋ ମାଟିର ସେବା କରିଚାଲିବ।"* ସେହି ସ୍ୱପ୍ନ ଓ ସଂକଳ୍ପ ସହିତ ମୋ ଉପନ୍ୟାସର ପ୍ରଥମ ପର୍ବ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଲା, ଆଉ ଏକ ନୂତନ ସକାଳର ଅପେକ୍ଷାରେ କାଶୀପୁରର ଇତିହାସ ହସିଉଠିଲା।
ମାନସ କୁମାର ସାହୁ
Comments
Post a Comment