**ମାଣ୍ଡିଆର ମହକ ଓ ମାଟିର ମଣିଷ**

କାଶୀପୁର କାହାଣୀ ୨୪

**ମାଣ୍ଡିଆର ମହକ ଓ ମାଟିର ମଣିଷ**

## ଅଧ୍ୟାୟ ୧: ଅପବାଦର କାଶୀପୁର ଓ ବାସ୍ତବତାର ଆଇନା

ବାହାର ଦୁନିଆ ପାଇଁ 'କାଶୀପୁର' ମାନେ ଥିଲା କେବଳ ଗଣମାଧ୍ୟମର ହେଡ୍‌ଲାଇନ୍‌—ଅନାହାର, ଝାଡ଼ାବାନ୍ତି ଏବଂ ଦାରିଦ୍ର୍ୟର ଏକ କରୁଣ ଚିତ୍ର। କିନ୍ତୁ ଏହି ମାଟିର କୋଳରେ ବଢ଼ିଥିବା ଜଣେ ସ୍ଥାନୀୟ ମଣିଷର ଆଖିରେ କାଶୀପୁରର ଚିତ୍ର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଲଗା। ସହରର ବାବୁମାନେ ଏସି ରୁମ୍‌ରେ ବସି ଯେଉଁ କାଶୀପୁରର ଭାଗ୍ୟ ଲେଖନ୍ତି, ବାସ୍ତବତାର କାଶୀପୁର ଧୂଳିମାଟିରେ ତା’ଠାରୁ ବହୁତ ଭିନ୍ନ ଏକ ସମୃଦ୍ଧ ଓ ସ୍ୱାଭିମାନୀ ଜୀବନ ସ୍ପନ୍ଦିତ ଥିଲା।

ଏଠି ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠେ, ଯଦି ଏହି ଅଞ୍ଚଳର ଲୋକେ ଖାଇବାକୁ ପାଉନାହାନ୍ତି, ତେବେ ଗାଁର ୭୦-୮୦ ବର୍ଷର ବୁଢ଼ାମାନେ ଏତେ ସ୍ଫୂର୍ତ୍ତିରେ କେମିତି କାମ କରୁଛନ୍ତି? ସହରର ୪୦ ବର୍ଷର ଯୁବକ ଯେଉଁଠି ସାମାନ୍ୟ ପରିଶ୍ରମରେ ହାଲିଆ ହୋଇପଡ଼େ, ସେଠି କାଶୀପୁରର ମାଟିର ମଣିଷ ବାର୍ଦ୍ଧକ୍ୟକୁ ଜିତି ହସୁଥାଏ ଏବଂ କ୍ଷେତରେ ଝାଳ ବୁହାଉଥାଏ।

## ଅଧ୍ୟାୟ ୨: ଅପରାଜେୟ ବୃଦ୍ଧ ଓ କାଶୀପୁରର ଜୀବନଶୈଳୀ

ଗାଁ ଦାଣ୍ଡକୁ ଚାହିଁଲେ ଆଜି ବି ଆଖି ଆଗରେ ଭସିଉଠେ ନାଥ ବଡ଼ବାପାଙ୍କ ଚେହେରା। ମସ୍ତରାମ  ଆଜ୍ଞା ,  ରାମ ଖଣ୍ଡିଆ ଅଜା ତାଙ୍କୁ ଆମେ ପିଲା ବେଳେ ଯେମିତି ଦେଖୁଥିଲୁ ଜୀବନର ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସେମାନେ  କର୍ମଠ ଓ ସୁସ୍ଥ ହୋଇ ରହିଥିଲେ। ସେହିପରି ବଣ୍ଡା ଅଜା ହୁଅନ୍ତୁ, ସଭା ଖଣ୍ଡିଆ ଅଜା , ବିଟା ବଡବାପା , କାଳୀ ମିଶ୍ର ପିଉସା ହୁଅନ୍ତୁ କିମ୍ବା ଠକ ପିଉସା—ସମସ୍ତେ ଥିଲେ ଗୋଟିଏ ଗୋଟିଏ ଜୀବନ୍ତ କିମ୍ବଦନ୍ତୀ। ଠକ ପିଉସା ୯୦ ବର୍ଷ ବଞ୍ଚିଗଲେ। ଏଇ କିଛି ଦିନ ତଳେ ଆଖି ବୁଜିଥିବା ପାଣିଗ୍ରାହୀ ପିଉସା ତ ଶତାୟୁ (୧୦୦ ବର୍ଷ) ପାଖାପାଖି ଛୁଇଁଥିଲେ।

ଆଜି ବି ଗାଁ ଗହଳିରେ ୮୦ ବର୍ଷ ବୟସରେ ମେଟା ଅଜା ହୁଆନ୍ତୁ  ରାମ ସିଂ ବଡବାପା ହୁଅନ୍ତୁ କି ଗାଁ ର ଅନ୍ୟ  ବରିଷ୍ଠ  ନାଗରିକ ସେମାନେ ସକାଳୁ ଉଠି ଯେମିତି କାମରେ ବାହାରିଯାନ୍ତି, ତାଙ୍କ ଆତ୍ମବିଶ୍ୱାସ ଦେଖିଲେ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଲାଗେ। ଏମାନଙ୍କ ଦୀର୍ଘାୟୁ ଏବଂ କ୍ରିୟାଶୀଳ ଜୀବନ ହିଁ ପ୍ରମାଣ କରୁଛି ଯେ କାଶୀପୁର ଅନାହାରର ନୁହେଁ, ବରଂ ଅସୀମ ଆତ୍ମଶକ୍ତିର ଗାଁ।

## ଅଧ୍ୟାୟ ୩: 'ଦକ୍ଷିଣୀ ମାଣ୍ଡିଆ'ରୁ 'ସୁପରଫୁଡ୍‌'ର ସଫର

ଅତୀତର ସେହି ଦିନଗୁଡ଼ିକ ଆଜି ବି ମନେପଡ଼େ, ଯେତେବେଳେ ବାହାର ଲୋକ ଏହି ମାଟିର ଖାଦ୍ୟ ଶୃଙ୍ଖଳକୁ ନେଇ ଉପହାସ କରୁଥିଲେ। ସେମାନଙ୍କୁ ଚିଡ଼ାଇ କହୁଥିଲେ—**"ଦକ୍ଷିଣୀ ମାଣ୍ଡିଆ"**। ମାଣ୍ଡିଆ ଖାଉଥିବା ଲୋକଙ୍କୁ ସେତେବେଳେ ଗରିବ ଓ ହୀନ ଦୃଷ୍ଟିରେ ଦେଖାଯାଉଥିଲା।

> "କିନ୍ତୁ ସମୟ ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ବିଚାରପତି।"

ଆଜି ସମୟ ଚକ ଏମିତି ବୁଲିଛି ଯେ, ସେହି ମାଣ୍ଡିଆ ସହରର ବଡ଼ ବଡ଼ ମଲ୍‌ ଏବଂ ଧନୀ ଲୋକଙ୍କ ଡାଇନିଂ ଟେବୁଲ୍‌ର ସବୁଠାରୁ ମୂଲ୍ୟବାନ ସାମଗ୍ରୀ ପାଲଟିଛି। ଯେଉଁମାନେ ଦିନେ ଚିଡ଼ାଉଥିଲେ, ଆଜି ସେମାନେ ମାଣ୍ଡିଆ ଖାଉଥିବା ଲୋକଙ୍କୁ 'ଆଧୁନିକ, ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟବାନ ଓ ଧନୀ' ବୋଲି କହୁଛନ୍ତି। କାଶୀପୁରର ଏହି ପାରମ୍ପରିକ ଖାଦ୍ୟ ହିଁ ଏଠାକାର ପୂର୍ବଜମାନଙ୍କୁ ଶହେ ବର୍ଷର ଦୀର୍ଘ ଆୟୁଷ ଦେଇଥିଲା, ଏହା ଆଜି ସାରା ଦୁନିଆ ବାଧ୍ୟ ହୋଇ ସ୍ୱୀକାର କରୁଛି।

## ଅଧ୍ୟାୟ ୪: ନୂତନ ସଂକଟ—ବିକାଶର ନାଁରେ ବିନାଶ

ଅଞ୍ଚଳକୁ ନେଇ ଯେଉଁସବୁ ନେଗେଟିଭ୍ ଖବର ଆଜି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବାହାରୁଛି, ତାକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ମିଛ ନ କହିଲେ ବି, ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସତ ବୋଲି କଦାପି ଗ୍ରହଣ କରାଯାଇପାରିବ ନାହିଁ। କାରଣ ପୁରୁଣା ଦିନରେ ଛୋଟ ବୟସରେ ବା ରୋଗରେ ଲୋକ ମରିବା ପ୍ରାୟତଃ ଦେଖିବାକୁ ମିଳୁନଥିଲା। ଲୋକେ ହସିଖୁସିରେ ସାଧାରଣ ଜୀବନ ଜୀଉଁଥିଲେ।

କିନ୍ତୁ ଆଜିର କାଶୀପୁରର ଚିତ୍ର ବଦଳିଯାଇଛି। ବିକାଶର ପବନ ସହିତ ଏଠାରେ ଏକ ଭୟଙ୍କର ସଂକଟ ମାଡ଼ିଆସିଛି। ତାହା ହେଉଛି **"ନିଶା ଦ୍ରବ୍ୟର ପ୍ରସାର"**। ନୂଆ ପିଢ଼ି ଆଜି ପରମ୍ପରା ଏବଂ ପରିଶ୍ରମକୁ ଭୁଲି ନିଶାରେ ବୁଡ଼ି ରହୁଛନ୍ତି। ଯେଉଁ ମାଟିରେ ବୁଢ଼ାମାନେ ୯୦-୧୦୦ ବର୍ଷ ସୁସ୍ଥ ହୋଇ ବଞ୍ଚୁଥିଲେ, ଆଜି ସେଠି ନିଶାଗ୍ରସ୍ତ ଯୁବପିଢ଼ି ଦ୍ରୁତ ଗାଡ଼ି ଚାଳନା ଯୋଗୁଁ ସଡ଼କ ଦୁର୍ଘଟଣାରେ ଅକାଳରେ ପ୍ରାଣ ହରାଉଛନ୍ତି। ଏହି ଅପମୃତ୍ୟୁର ସଂଖ୍ୟା ଗାଁର ସେହି ପୁରୁଣା ଗୌରବ ଓ ସଂସ୍କୃତିକୁ ଧୀରେ ଧୀରେ ଗ୍ରାସ କରିବାରେ ଲାଗିଛି।

---

ମାନସ କୁମାର ସାହୁ